Strategia Rozwoju Ponadlokalnego Zielonogórsko-Nowosolskiego Obszaru Funkcjonalnego to ważny dokument.
Dokument pomaga wspólnie planować rozwój kilku gmin.
Chodzi o gminy, które leżą blisko siebie i są ze sobą powiązane.
Takie powiązania mogą dotyczyć na przykład:
- pracy,
- szkół,
- transportu,
- usług,
- inwestycji,
- ochrony środowiska,
- codziennego życia mieszkańców.
Strategia pomaga tym gminom wspólnie realizować politykę rozwoju.
Polityka rozwoju oznacza planowanie działań, które mają poprawiać jakość życia mieszkańców i rozwijać dany obszar.
Co to jest ZNOF?
ZNOF oznacza Zielonogórsko-Nowosolski Obszar Funkcjonalny.
ZNOF tworzą:
- Miasto Zielona Góra,
- Gmina Czerwieńsk,
- Gmina Sulechów,
- Gmina Świdnica,
- Gmina Zabór,
- Gmina Nowogród Bobrzański,
- Gmina Otyń,
- Miasto Nowa Sól.
Zielona Góra jest rdzeniem tego obszaru.
Rdzeń oznacza główne miasto w danym obszarze funkcjonalnym.
Kto odpowiada za strategię?
Po stronie Miasta Zielona Góra za przygotowanie i realizację strategii odpowiada Biuro Zintegrowanych Inwestycji Terytorialnych.
W skrócie to Biuro ZIT.
Biuro ZIT współpracuje z:
- Stowarzyszeniem „Lubuskie Trójmiasto”,
- samorządami należącymi do ZNOF,
- instytucjami zaangażowanymi w projekty finansowane z Unii Europejskiej.
ZIT oznacza Zintegrowane Inwestycje Terytorialne.
To sposób finansowania projektów, które są ważne dla kilku samorządów jednocześnie.
Przyjęcie pierwszej wersji strategii
21 marca 2024 roku członkowie Stowarzyszenia „Lubuskie Trójmiasto” przyjęli pierwszą wersję strategii.
Zrobili to uchwałą Walnego Zgromadzenia.
Walne Zgromadzenie to spotkanie członków stowarzyszenia, na którym podejmowane są ważne decyzje.
Członkami stowarzyszenia są przedstawiciele gmin należących do ZNOF.
Opinie potrzebne do finansowania
4 czerwca 2024 roku Zarząd Województwa Lubuskiego podjął uchwałę w sprawie opinii dotyczącej strategii.
Opinia dotyczyła możliwości finansowania strategii w ramach programu:
Fundusze Europejskie dla Lubuskiego 2021-2027.
W skrócie ten program to FEWL 2021-2027.
14 czerwca 2024 roku pozytywną opinię wydało także Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej.
W skrócie to MFiPR.
Ministerstwo sprawdziło zgodność strategii ZNOF z Umową Partnerstwa.
Umowa Partnerstwa to dokument określający, jak Polska korzysta z funduszy Unii Europejskiej.
Pozytywne opinie były ważne.
Dzięki nim samorządy ZNOF mogą starać się o pieniądze z:
- programu regionalnego FEWL 2021-2027,
- krajowych programów operacyjnych,
- środków przeznaczonych na Zintegrowane Inwestycje Terytorialne.
Aktualizacja strategii w 2025 roku
W maju 2025 roku rozpoczęto prace nad aktualizacją strategii ZNOF.
Aktualizacja oznacza zmianę i uzupełnienie dokumentu.
Proces aktualizacji przebiegał podobnie jak przygotowanie pierwszej wersji strategii.
Biuro ZIT współpracowało z samorządami należącymi do ZNOF.
Przygotowano:
- zaktualizowaną listę projektów,
- karty projektów planowanych do realizacji.
Karta projektu to opis konkretnego zadania.
Może zawierać na przykład:
- cel projektu,
- zakres działań,
- planowany termin,
- koszt,
- źródło finansowania.
Projekty miały być realizowane z pieniędzy przeznaczonych dla ZIT ZNOF.
Konsultacje społeczne
Konsultacje społeczne aktualizowanej strategii odbyły się od 1 sierpnia do 5 września 2025 roku.
Konsultacje społeczne są wtedy, gdy mieszkańcy i inne zainteresowane osoby mogą zgłosić swoje opinie.
W strategii wprowadzono zmiany wynikające z kilku źródeł.
Były to:
- przegląd dokumentu,
- uwagi zgłoszone podczas konsultacji społecznych,
- uwagi od instytucji i podmiotów,
- uwagi przekazane przez Instytucję Zarządzającą FEWL,
- informacje od członków ZNOF,
- korekty redakcyjne.
Instytucja Zarządzająca to instytucja, która odpowiada za program funduszy europejskich.
W tym przypadku chodzi o program Fundusze Europejskie dla Lubuskiego.
Członkowie ZNOF przekazywali na przykład informacje o terminach gotowości do składania wniosków.
Oznacza to, że informowali, kiedy ich projekty będą przygotowane do ubiegania się o dofinansowanie.
Przyjęcie aktualizacji strategii
20 października 2025 roku członkowie Stowarzyszenia „Lubuskie Trójmiasto” przyjęli aktualizację strategii.
Zrobili to uchwałą Walnego Zgromadzenia.
Pełna nazwa dokumentu to:
Strategia Rozwoju Ponadlokalnego Zielonogórsko-Nowosolskiego Obszaru Funkcjonalnego na lata 2021-2030.
18 listopada 2025 roku Zarząd Województwa Lubuskiego podjął uchwałę w sprawie opinii dotyczącej zaktualizowanej strategii.
Opinia dotyczyła możliwości finansowania zaktualizowanej strategii w ramach programu:
Fundusze Europejskie dla Lubuskiego 2021-2027.
Pieniądze na projekty ZIT
W programie Fundusze Europejskie dla Lubuskiego 2021-2027 na działania ZIT przeznaczono ponad 44 miliony euro.
Te pieniądze mogą być wykorzystane na dofinansowanie projektów.
Do 31 grudnia 2025 roku gminy ZNOF złożyły łącznie 20 projektów.
W okresie objętym raportem złożono 11 projektów.
Łączna wartość złożonych projektów wyniosła ponad 110 milionów złotych.
Wartość podpisanych umów o dofinansowanie wyniosła 82,8 miliona złotych.
Członkowie ZNOF złożyli też wnioski o płatność.
Łączna wartość tych wniosków wyniosła 41,3 miliona złotych.
Wniosek o płatność to dokument składany po to, aby otrzymać pieniądze za realizację projektu lub jego części.
Projekty Zielonej Góry z pieniędzy ZIT
Miasto Zielona Góra realizuje z puli ZIT między innymi projekty dotyczące:
- zagospodarowania Parku Tysiąclecia,
- przebudowy schroniska dla zwierząt z ZNOF,
- budowy ścieżek rowerowych na terenie miasta,
- rozbudowy kompleksu w Ochli o kryte lodowisko i rolkarnię,
- budowy kompleksu integracyjno-kulturowo-wypoczynkowego na osiedlu Czarkowo,
- wsparcia rozwoju szkolnictwa zawodowego,
- tworzenia nowych miejsc przedszkolnych w Zespole Edukacyjnym na osiedlu Czarkowo.
Szkolnictwo zawodowe przygotowuje uczniów do pracy w konkretnych zawodach.
Osiedle Czarkowo znajduje się w części Zielonej Góry-Łężycy.
Projekty, w których Zielona Góra jest partnerem
Miasto Zielona Góra uczestniczy także jako partner w innych projektach.
Są to projekty dotyczące między innymi:
- budowy ścieżek rowerowych z gminą Zabór,
- budowy ścieżek rowerowych z gminą Świdnica,
- budowy ścieżek rowerowych z Powiatem Nowosolskim,
- projektu Ciekawa Nauka: wyrównywanie szans edukacyjnych,
- projektu Nowe Horyzonty,
- projektu Nowe Horyzonty – etap II.
Partner oznacza, że miasto współpracuje przy projekcie, ale nie zawsze jest jego głównym organizatorem.
Projekt E-turystyka
Miasto Zielona Góra jest liderem projektu dotyczącego E-turystyki.
Lider oznacza, że miasto odpowiada za prowadzenie projektu.
Projekt E-turystyka obejmuje wszystkie samorządy ZNOF.
E-turystyka oznacza wykorzystanie narzędzi cyfrowych w turystyce.
Może chodzić na przykład o:
- aplikacje,
- mapy cyfrowe,
- informacje turystyczne w internecie,
- promocję atrakcji turystycznych.
Łączna kwota dofinansowania dla projektów z udziałem Zielonej Góry
Na koniec 2025 roku łączna kwota dofinansowania projektów, w których uczestniczy Zielona Góra, wyniosła 57,8 miliona złotych.
Projekt dotyczący komunikacji miejskiej
Zatwierdzenie strategii ZNOF pozwoliło Miastu Zielona Góra złożyć duży wniosek o dofinansowanie.
Projekt nazywa się:
Poprawa efektywności komunikacji miejskiej w Zielonej Górze – etap II.
Wartość projektu wynosi 180 milionów złotych.
Projekt został złożony w ramach działania:
FENX.03.01 Transport miejski.
Działanie to należy do programu:
Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat i Środowisko.
8 września 2025 roku podpisano umowę na realizację tej inwestycji.
Oznacza to, że projekt może być realizowany zgodnie z podpisaną umową.