1.1. Krótki opis
W czerwcu 2023 roku Rada Miasta Zielona Góra przyjęła ważny dokument.
Ten dokument nazywa się:
Strategia rozwoju miasta Zielona Góra na lata 2023-2030.
Strategia została przyjęta uchwałą numer LXXII.1068.2023.
Strategia pokazuje, jak Zielona Góra ma się rozwijać do 2030 roku.
W strategii opisano wizję rozwoju miasta.
Wizja oznacza pomysł na przyszłość miasta.
W strategii wyznaczono 4 główne cele.
Te cele to:
- Miasto wyraziste.
- Wspólne miasto.
- Miasto w dobrym klimacie.
- Dobra praca – miasto nowoczesnego biznesu.
Strategia została przygotowana zgodnie z przepisami prawa.
Chodzi między innymi o:
- ustawę o samorządzie gminnym,
- ustawę o prowadzeniu polityki rozwoju.
W 2025 roku miasto realizowało zapisy strategii.
Oznacza to, że miasto prowadziło różne działania.
Były to między innymi:
- inwestycje,
- działania organizacyjne,
- działania społeczne,
- przygotowanie nowych projektów,
- starania o pieniądze zewnętrzne,
- aktualizacja dokumentów planistycznych.
Pieniądze zewnętrzne to pieniądze spoza budżetu miasta.
Mogą to być na przykład pieniądze z Unii Europejskiej.
1.2. Cel strategiczny 1
Miasto wyraziste
Ten cel dotyczy rozwoju Zielonej Góry jako miasta rozpoznawalnego.
Chodzi o to, żeby Zielona Góra miała silną pozycję.
Chodzi też o współpracę z uczelniami, biznesem i innymi miastami.
1.2.1. Cel operacyjny 1.1
Kierunek UZ
UZ oznacza Uniwersytet Zielonogórski.
Miasto wspierało Uniwersytet Zielonogórski.
Wsparcie dotyczyło między innymi:
- promocji uczelni,
- pomocy lokalowej,
- wspólnych projektów,
- wsparcia finansowego.
Miasto uczestniczyło także w sieci EUniverCities.
To sieć miast i uniwersytetów.
Jej celem jest współpraca miast z uczelniami.
Miasto zabezpieczyło też wkład własny do inwestycji Uniwersytetu Zielonogórskiego.
Chodzi o inwestycję finansowaną z KPO.
KPO to Krajowy Plan Odbudowy.
W 2025 roku miasto dalej współpracowało z Uniwersytetem Zielonogórskim.
Miasto współpracowało też z firmami i środowiskiem gospodarczym.
W 2024 roku miasto i Uniwersytet Zielonogórski podpisały porozumienie.
Na podstawie tego porozumienia współpraca była kontynuowana.
Ważnym przykładem była współpraca nauki i biznesu.
W siedzibie ZIBI podpisano porozumienie między:
- Centrami Badawczo-Rozwojowymi Uniwersytetu Zielonogórskiego,
- firmą GAMP z branży IT.
IT oznacza technologie informatyczne.
Celem tej współpracy było wzmocnienie Zielonej Góry jako miasta:
- akademickiego,
- nowoczesnego,
- innowacyjnego.
Miasto akademickie to miasto, w którym ważną rolę odgrywają uczelnie i studenci.
Miasto innowacyjne to miasto, które wspiera nowe pomysły, technologie i rozwiązania.
1.2.2. Cel operacyjny 1.2
Wzmacniamy metropolitalną funkcję miasta
Ten cel dotyczy roli Zielonej Góry w regionie.
Chodzi o to, żeby Zielona Góra była ważnym centrum dla okolicznych gmin i miast.
Miasto prowadziło działania w ramach Lubuskiego Trójmiasta.
Lubuskie Trójmiasto to współpraca Zielonej Góry, Nowej Soli i Sulechowa.
Jednym z ważnych tematów była kolej aglomeracyjna SKALT.
SKALT to planowany system połączeń kolejowych w regionie.
Miasto udostępniało też:
- przystanki autobusowe,
- miejsca oczekiwania dla autobusów.
Z tych miejsc korzystały autobusy jeżdżące w powiecie zielonogórskim.
Miasto promowało także produkty enoturystyczne.
Enoturystyka to turystyka związana z winem i tradycjami winiarskimi.
Miasto złożyło wniosek o dofinansowanie projektu:
E-turystyka na obszarze ZNOF.
Miasto otrzymało dofinansowanie na ten projekt.
ZNOF oznacza Zielonogórsko-Nowosolski Obszar Funkcjonalny.
To obszar współpracy kilku samorządów.
W 2025 roku zaktualizowano dokument:
Strategia Rozwoju Ponadlokalnego Zielonogórsko-Nowosolskiego Obszaru Funkcjonalnego na lata 2021-2030.
Zielona Góra jest liderem tego obszaru.
Jest też jego głównym miastem.
W październiku 2025 roku zaktualizowany dokument dostał pozytywną opinię.
Opinia dotyczyła możliwości finansowania działań.
1.2.3. Cel operacyjny 1.3
Budujemy sieć powiązań
Ten cel dotyczy współpracy Zielonej Góry z innymi miastami, szkołami i instytucjami.
Przedstawiciele miasta brali udział w projektach Euroregionu Nysa – Sprewa – Bóbr.
W projektach uczestniczyły także:
- szkoły,
- instytucje kultury,
- partnerzy z innych miast.
Miasto współpracowało między innymi z niemieckim miastem Cottbus.
Utworzono także ZIBI.
ZIBI to Zielonogórski Integrator Biznesowy.
ZIBI wspiera przedsiębiorców i inwestorów.
W 2025 roku ZIBI działał już jako narzędzie wspierające:
- lokalny biznes,
- innowacje,
- przedsiębiorczość.
W ramach ZIBI rozwijano między innymi:
- ścieżkę inwestora,
- moduł „Mój Pierwszy Biznes”,
- bazę informacji dla firm,
- bazę informacji dla inwestorów.
Ścieżka inwestora pomaga osobom i firmom, które chcą inwestować w Zielonej Górze.
1.3. Cel strategiczny 2
Wspólne miasto
Ten cel dotyczy mieszkańców.
Chodzi o to, żeby Zielona Góra była miastem dobrym do życia dla różnych grup.
Na przykład dla:
- młodych ludzi,
- rodzin,
- seniorów,
- osób z niepełnosprawnościami,
- organizacji społecznych.
1.3.1. Cel operacyjny 2.1
Miasto atrakcyjne dla młodych
W 2025 roku rozpoczął działanie UrbanLab Miasto dla Młodych.
UrbanLab działa przy placu Matejki 2b.
Został otwarty 9 maja 2025 roku.
UrbanLab to miejsce do rozmowy, spotkań i pracy nad pomysłami dla miasta.
Miasto reaktywowało też Młodzieżową Radę Miasta.
Młodzieżowa Rada Miasta to grupa młodych osób.
Ta grupa może mówić władzom miasta, czego potrzebują młodzi mieszkańcy.
Miasto rozwijało także budowę nowych mieszkań na wynajem.
Część mieszkań ma być przeznaczona dla młodych osób.
Chodzi między innymi o osoby, które zaczynają pracę w Zielonej Górze.
Wprowadzono też zmiany w komunikacji publicznej.
Zmiany dotyczyły między innymi osiedla Leśny Dwór.
Uruchomiono tam linię autobusową numer 37.
Miasto poprawiało też wybrane trasy autobusowe.
Dodano nowe przystanki.
Przykładem są przystanki na osiedlu Mazurskim.
Realizowano także projekty edukacyjne w ramach ZNOF.
Projekty dotyczyły:
- szkół podstawowych,
- szkół ponadpodstawowych,
- edukacji zawodowej.
Edukacja zawodowa pomaga przygotować młodych ludzi do pracy w konkretnych zawodach.
Miasto rozwijało też infrastrukturę żłobków.
Dotyczyło to między innymi Miejskiego Żłobka numer 1.
Działania realizowano w ramach programów:
- Aktywny Maluch,
- Aktywne Place Zabaw.
1.3.2. Cel operacyjny 2.2
Dobre miejsce dla seniorów
Miasto wspierało działania klubów seniora.
Kluby seniora to miejsca spotkań i aktywności osób starszych.
W 2025 roku powstał między innymi klub seniora w Drzonkowie.
Powstały też jego dwie filie:
- w Kiełpinie,
- w Suchej.
Miasto rozpoczęło prace nad powstaniem Centrum Zdrowia 75+.
Centrum ma być przeznaczone dla starszych mieszkańców.
W 2025 roku trwały prace projektowe.
Miasto udostępniło też nieruchomość pod budowę ośrodka opieki wytchnieniowej.
Opieka wytchnieniowa to pomoc dla opiekunów osób zależnych.
Dzięki niej opiekun może odpocząć lub załatwić ważne sprawy.
Miasto wyznaczyło też nowe trasy autobusów.
Niektóre trasy są ważne szczególnie dla osób starszych.
Przykładem jest linia 101 do szpitala.
Miasto remontowało także przestrzeń publiczną.
Remonty miały ułatwić poruszanie się osobom o ograniczonej mobilności.
Osoby o ograniczonej mobilności to na przykład:
- seniorzy,
- osoby z niepełnosprawnościami,
- osoby poruszające się o kulach,
- osoby z wózkiem dziecięcym.
Reaktywowano także Zielonogórską Radę Seniorów.
Rada Seniorów jest ciałem doradczym.
To znaczy, że może doradzać władzom miasta w sprawach seniorów.
1.3.3. Cel operacyjny 2.4
Dbamy o nasze srebra rodowe
Ten cel dotyczy kultury, zabytków i ważnych miejsc w mieście.
Miasto powołało Radę Kultury.
Rada Kultury doradza Prezydentowi Miasta Zielona Góra.
Miasto rozpoczęło prace nad renowacją i ponownym uruchomieniem Amfiteatru.
Renowacja oznacza remont i odnowienie obiektu.
Prowadzono też działania związane z piwnicami winiarskimi.
Miasto kontynuowało program dofinansowań do remontów zabytków.
Program nazywa się Rewitalizacja.
Rewitalizacja oznacza odnowienie ważnych miejsc, budynków lub przestrzeni.
Miasto złożyło projekt dotyczący rewitalizacji BWA.
BWA to Biuro Wystaw Artystycznych.
Projekt obejmuje także adaptację budynku dawnej szkoły muzycznej.
Adaptacja oznacza dostosowanie budynku do nowych funkcji.
Miasto otrzymało dofinansowanie na ten projekt.
Miasto wykupiło też część budynku „Centrum Biznesu”.
Rozpoczęto prace projektowe nad jego remontem.
Miasto organizowało Winobranie.
Winobranie to ważne święto Zielonej Góry i tradycji winiarskich.
Miasto wspierało także Spacer po Piwnicach Winiarskich.
W Zatoniu wykonano zadaszenie ruin pałacu.
Rozbudowano też kawiarnię i zaplecze socjalne.
Miasto remontowało kino Newa.
Dofinansowało też wyposażenie kina.
Miasto wspierało wiele wydarzeń kulturalnych.
Wsparcie mogło mieć formę:
- finansową,
- organizacyjną,
- patronatu.
Patronat oznacza oficjalne wsparcie wydarzenia przez miasto.
Miasto rozpoczęło także współpracę z Fundacją Olgi Tokarczuk.
Współpraca dotyczy przygotowania Festiwalu Rzeki Literatury w 2026 roku.
1.3.4. Cel operacyjny 2.5
Dostępna i atrakcyjna przestrzeń publiczna
Ten cel dotyczy przestrzeni, z których korzystają mieszkańcy.
Chodzi między innymi o:
- ulice,
- place,
- parki,
- chodniki,
- skwery,
- miejsca spotkań.
Miasto rozpoczęło prace nad Planem Ogólnym.
Plan Ogólny to ważny dokument planistyczny.
Pokazuje, jak w przyszłości może rozwijać się przestrzeń miasta.
W sprawie Planu Ogólnego odbywały się:
- konsultacje społeczne,
- spotkania otwarte,
- dyżury projektantów.
Konsultacje społeczne są wtedy, gdy mieszkańcy mogą zgłaszać swoje opinie.
Miasto wdrożyło także Ofensywę Drogową.
Ofensywa Drogowa to program związany z drogami.
Rozpoczęto prace projektowe nad kolejnymi działaniami.
Miasto złożyło też wniosek o dofinansowanie błękitno-zielonej infrastruktury.
Miasto otrzymało dofinansowanie.
Błękitno-zielona infrastruktura to rozwiązania związane z wodą i zielenią.
Mogą to być na przykład:
- drzewa,
- parki,
- ogrody deszczowe,
- zbiorniki na wodę opadową.
W centrum miasta wykonano nowe nasadzenia.
Nasadzenia to nowe drzewa, krzewy lub inne rośliny.
1.3.5. Cel operacyjny 2.6
Zarządzamy razem – nic o nas bez nas
Ten cel dotyczy udziału mieszkańców w podejmowaniu decyzji.
Miasto rozpoczęło działanie UrbanLab Miasto dla Młodych.
Reaktywowano Młodzieżową Radę Miasta.
Reaktywowano także Zielonogórską Radę Seniorów.
Są to ciała doradcze.
Ciała doradcze pomagają władzom miasta lepiej poznać potrzeby mieszkańców.
Powołano pełnomocnika do spraw organizacji pozarządowych.
Organizacje pozarządowe to na przykład fundacje i stowarzyszenia.
Miasto uruchomiło także tak zwane miękkie projekty w Budżecie Obywatelskim.
Miękkie projekty to działania społeczne, edukacyjne lub kulturalne.
Nie muszą polegać na budowie lub remoncie.
Zorganizowano Naradę Obywatelską.
Narada dotyczyła zielonych przestrzeni w mieście.
Powołano również Biuro Partycypacji Społecznej.
Partycypacja społeczna oznacza udział mieszkańców w sprawach miasta.
1.4. Cel strategiczny 3
Miasto w dobrym klimacie
Ten cel dotyczy środowiska, klimatu, zieleni, wody i transportu.
Chodzi o to, żeby Zielona Góra była miastem bardziej przyjaznym dla ludzi i przyrody.
1.4.1. Cel operacyjny 3.1
Zmniejszamy niską emisję i energochłonność
Niska emisja to zanieczyszczenia powietrza.
Powstają one na przykład przy spalaniu złej jakości paliwa w piecach.
Energochłonność oznacza zużywanie dużej ilości energii.
W 2025 roku miasto rozpoczęło prace nad zmianą źródła prądu.
Chodziło o prąd używany do ładowania autobusów elektrycznych.
Miasto stopniowo wymieniało oświetlenie uliczne.
Nowe oświetlenie ma być bardziej energooszczędne.
Energooszczędne oznacza, że zużywa mniej prądu.
Prowadzono też termomodernizację budynków publicznych.
Termomodernizacja to remont, który pomaga zmniejszyć zużycie energii.
Może obejmować na przykład:
- ocieplenie budynku,
- wymianę okien,
- modernizację ogrzewania.
Termomodernizacja dotyczyła między innymi szkół.
Miasto prowadziło także program wsparcia finansowego do wymiany pieców.
1.4.2. Cel operacyjny 3.2
Woda potrzebna od zaraz
Ten cel dotyczy wody.
Chodzi o dostęp do wody oraz zatrzymywanie wody opadowej.
W 2025 roku miasto rozpoczęło prace nad budową nowych źródeł wody.
Miasto prowadziło też działania związane z retencją wód opadowych.
Retencja oznacza zatrzymywanie wody.
Dzięki retencji woda deszczowa nie odpływa od razu do kanalizacji.
Może zostać wykorzystana później albo pomóc roślinom.
Miasto rozbudowywało także sieć kanalizacji deszczowej.
Kanalizacja deszczowa odprowadza wodę po opadach deszczu.
1.4.3. Cel operacyjny 3.3
Nie ma jak zieleń
Ten cel dotyczy zieleni w mieście.
Miasto prowadziło działania edukacyjne.
Działania były kierowane między innymi do urzędników.
Urzędnicy uczestniczyli na przykład w programie Zielona transformacja miast.
Miasto pracowało nad tworzeniem nowych parków.
Dotyczyło to między innymi:
- Smoczego Parku,
- Arboretum w ramach Parku Botanicznego.
Arboretum to miejsce, w którym rosną różne gatunki drzew i krzewów.
Miasto uzyskało dofinansowanie dla inwestycji związanej ze Smoczym Parkiem.
Prowadzono także działania dotyczące istniejących parków.
Miasto uzyskało dofinansowanie dla:
- Parku św. Trójcy,
- Parku Piastowskiego.
W mieście wprowadzano nowe nasadzenia.
Koordynację działań powierzono Ogrodnikowi Miejskiemu.
Ogrodnik Miejski zajmuje się sprawami zieleni w mieście.
Miasto objęło ochroną nowe pomniki przyrody.
Pomnik przyrody to cenny element przyrody.
Może to być na przykład stare drzewo.
Miasto prowadziło też prace przygotowawcze do utworzenia nowych zespołów przyrodniczo-krajobrazowych.
Zespół przyrodniczo-krajobrazowy to forma ochrony przyrody i krajobrazu.
Miasto przygotowywało uzasadnienia.
Miasto zbierało też opinie od instytucji.
1.4.4. Cel operacyjny 3.4
Wysiadamy z samochodów
Ten cel dotyczy transportu.
Chodzi o to, żeby mieszkańcy mogli częściej korzystać z:
- autobusów,
- rowerów,
- chodzenia pieszo.
Miasto utworzyło nowe linie komunikacyjne.
Były to między innymi linie:
- 37,
- 104.
Miasto rozbudowywało sieć dróg rowerowych i ścieżek rowerowych.
Przebudowywano też skrzyżowania w ramach projektu ITS.
ITS oznacza Inteligentny System Transportowy.
To system, który pomaga lepiej zarządzać ruchem w mieście.
Projekt obejmuje między innymi:
- rozbudowę ITS,
- budowę buspasów,
- rozwój infrastruktury rowerowej,
- rozbudowę pętli autobusowej przy ulicy Jędrzychowskiej.
Buspas to pas ruchu przeznaczony głównie dla autobusów.
Miasto utrzymywało rower miejski.
Miasto kupowało także nowy tabor autobusowy.
Tabor autobusowy to autobusy używane w komunikacji miejskiej.
1.5. Cel strategiczny 4
Dobra praca – miasto nowoczesnego biznesu
Ten cel dotyczy pracy, firm, inwestycji i nowoczesnej gospodarki.
Chodzi o to, żeby Zielona Góra była dobrym miejscem do prowadzenia biznesu.
Chodzi też o tworzenie dobrych miejsc pracy.
1.5.1. Cel operacyjny 4.1
Kierunek innowacyjność
Miasto utworzyło ZIBI.
ZIBI to Zielonogórski Integrator Biznesowy.
ZIBI wspiera rozwój lokalnych firm, innowacji i przedsiębiorczości.
ZIBI zarządza cyfrowymi narzędziami dla biznesu.
Pomaga łączyć:
- wiedzę,
- kompetencje,
- ludzi,
- firmy,
- instytucje.
Miasto było też członkiem UrbanTech Hub.
UrbanTech Hub to narzędzie Polskiego Funduszu Rozwoju.
Pomaga ono samorządom w cyfrowym rozwoju.
Miasto realizowało także projekt FERC.
Projekt dotyczył digitalizacji zasobów Ośrodka Geodezji i Katastru.
Digitalizacja oznacza przeniesienie danych z formy papierowej lub analogowej do formy cyfrowej.
Celem projektu było między innymi:
- udostępnienie danych mieszkańcom,
- utworzenie Zielonogórskiego Systemu Informacji Przestrzennej.
System informacji przestrzennej pokazuje dane na mapach.
Może dotyczyć na przykład działek, budynków, ulic i planowania przestrzennego.
W projekcie Planu Ogólnego wskazano także nowe strefy inwestycyjne.
Strefy inwestycyjne to tereny przeznaczone dla firm i inwestorów.
1.5.2. Cel operacyjny 4.3
Rozwój oferty turystycznej wykorzystującej tradycje winiarskie
Ten cel dotyczy turystyki i tradycji winiarskich Zielonej Góry.
Miasto remontowało miejską piwnicę winiarską.
Piwnica nazywa się Sala Szeptów.
Miasto wspierało finansowo i promocyjnie Spacer po Piwnicach Winiarskich.
Miasto dbało też o wizerunek Winobrania.
Winobranie ma promować:
- tradycje winiarskie,
- lokalnych winiarzy,
- enoturystykę.
Enoturystyka to turystyka związana z winem, winnicami i kulturą winiarską.
Miasto stale współpracowało ze stowarzyszeniami.
Są to stowarzyszenia, które zrzeszają:
- producentów wina,
- miłośników tradycji winiarskich.
Miasto przystąpiło także do realizacji projektu:
E-turystyka na obszarze ZNOF.
Projekt ma znaczenie również dla rozwoju enoturystyki.
ZNOF oznacza Zielonogórsko-Nowosolski Obszar Funkcjonalny.