Organizacje pozarządowe to na przykład:

• stowarzyszenia,
• fundacje,
• kluby sportowe,
• organizacje społeczne.

Organizacje pozarządowe nie są częścią urzędu.

Działają na rzecz mieszkańców albo wybranych grup społecznych.

15.1. Program współpracy z organizacjami pozarządowymi

Współpracę miasta z organizacjami pozarządowymi reguluje specjalny dokument.

Dokument nazywa się:

Program współpracy Miasta Zielona Góra z organizacjami pozarządowymi.

Taki program jest przygotowywany co roku.

Program pokazuje, w jakich sprawach miasto współpracuje z organizacjami.

Współpraca finansowa

Miasto współpracowało z organizacjami także finansowo.

Oznacza to, że miasto przekazywało organizacjom pieniądze na realizację zadań publicznych.

Zadania publiczne to działania ważne dla mieszkańców.

Organizacje realizowały zadania między innymi w zakresie:

• kultury,
• sztuki,
• ochrony zabytków i tradycji,
• sportu i kultury fizycznej,
• turystyki,
• nauki i edukacji,
• wychowania dzieci i młodzieży,
• wypoczynku dzieci i młodzieży,
• ochrony zdrowia,
• promocji zdrowia,
• pomocy rodzinom,
• ochrony praw dziecka,
• bezpieczeństwa publicznego,
• przeciwdziałania problemom społecznym,
• współpracy z miastami partnerskimi,
• przeciwdziałania uzależnieniom,
• pomocy społecznej,
• wsparcia osób z niepełnosprawnościami,
• nieodpłatnej pomocy prawnej,
• poradnictwa obywatelskiego,
• ochrony zwierząt.

Nieodpłatna pomoc prawna oznacza darmową pomoc prawnika.

Poradnictwo obywatelskie oznacza pomoc w sprawach życiowych, urzędowych i społecznych.

Inne formy współpracy

Miasto prowadziło także działania informacyjne i doradcze.

Pomagało organizacjom w różnych sprawach.

Pomoc dotyczyła między innymi:

• zakładania organizacji,
• rozwiązywania organizacji,
• wypełniania druków,
• pisania statutów,
• pisania regulaminów,
• przygotowywania protokołów z zebrań,
• przygotowywania uchwał,
• wyjaśniania przepisów prawa,
• składania ofert w konkursach,
• składania ofert poza konkursami,
• rozliczania dotacji,
• publikowania informacji w prasie i internecie,
• szukania źródeł finansowania,
• pozyskiwania lokalu na działalność,
• utrzymania lokalu.

Statut to najważniejszy dokument organizacji.

Regulamin opisuje zasady działania.

Dotacja to pieniądze przekazane na określony cel.

Organizacje mogły korzystać z pomocy:

• podczas spotkań,
• przez telefon,
• przez pocztę elektroniczną.

Miasto pomagało też organizacjom nawiązywać kontakty z innymi organizacjami.

Chodziło o współpracę:

• regionalną,
• ponadregionalną,
• międzynarodową.

Szczególne znaczenie miały kontakty z miastami partnerskimi Zielonej Góry.

Mapa aktywności organizacji pozarządowych

Miasto prowadziło i aktualizowało mapę aktywności organizacji pozarządowych.

Taka mapa pokazuje, jakie organizacje działają w mieście.

Może pomagać mieszkańcom znaleźć organizację zajmującą się konkretną sprawą.

Konsultacje projektów prawa miejscowego

W 2025 roku miasto skonsultowało z organizacjami pozarządowymi 11 projektów aktów prawa miejscowego.

Akty prawa miejscowego to przepisy obowiązujące na terenie miasta.

Konsultacje oznaczają, że organizacje mogły przedstawić swoje opinie i uwagi.

15.2. Zielonogórska Rada Działalności Pożytku Publicznego

16 stycznia 2025 roku odbyło się pierwsze posiedzenie Zielonogórskiej Rady Działalności Pożytku Publicznego.

Rada Działalności Pożytku Publicznego jest też nazywana radą pożytku.

Podczas pierwszego posiedzenia:

• wręczono nominacje członkom rady,
• wybrano przewodniczącego,
• wybrano wiceprzewodniczącego,
• wybrano sekretarza.

Czym zajmuje się rada pożytku?

Rada pożytku jest organem konsultacyjnym i opiniodawczym.

To znaczy, że rada może:

• wyrażać opinie,
• konsultować dokumenty,
• pomagać w dialogu między miastem a organizacjami pozarządowymi.

Rada pomaga miastu współpracować z sektorem pozarządowym.

Sektor pozarządowy to wszystkie organizacje społeczne, fundacje i stowarzyszenia.

Rada pożytku ma wzmacniać dialog obywatelski.

Dialog obywatelski oznacza rozmowę między władzami miasta a mieszkańcami i organizacjami.

Rada pożytku składa się z 13 osób.

Jej zadania określa ustawa.

W 2025 roku rada pożytku zaopiniowała 23 projekty uchwał.

Obsługę organizacyjną i administracyjną rady zapewniało Biuro Organizacji Pozarządowych Urzędu Miasta.

15.3. Kampania 1,5%

W 2025 roku miasto prowadziło kampanię:

1,5% z Pożytkiem dla Zielonej Góry.

Kampania zachęcała mieszkańców do przekazania 1,5% podatku lokalnym organizacjom pozarządowym.

Chodziło o organizacje, które mają status Organizacji Pożytku Publicznego.

W skrócie taka organizacja nazywa się OPP.

OPP to organizacja, która może otrzymać 1,5% podatku od podatników.

Miasto zachęcało, aby mieszkańcy wspierali organizacje działające w Zielonej Górze.

Takie organizacje często pomagają mieszkańcom.

Prowadzą też działania społeczne, edukacyjne, kulturalne, sportowe albo pomocowe.

Na stronie internetowej urzędu opublikowano komunikat.

W komunikacie były informacje o tym, jak przekazać 1,5% podatku.

Dodano też linki do:

• bazy organizacji pożytku publicznego,
• odpowiednich formularzy.

15.4. Dane o zielonogórskich organizacjach pozarządowych

Według stanu na dzień 31 grudnia 2025 roku w Zielonej Górze zaewidencjonowano 942 organizacje pozarządowe.

W tej liczbie były:

• 377 stowarzyszeń,
• 307 fundacji,
• 63 organizacje kombatanckie i terenowe jednostki organizacyjne,
• 75 związków sportowych, klubów sportowych i stowarzyszeń kultury fizycznej,
• 28 uczniowskich klubów sportowych,
• 30 klubów sportowych nieprowadzących działalności gospodarczej,
• 51 stowarzyszeń zwykłych,
• 7 ochotniczych straży pożarnych,
• 4 związki stowarzyszeń.

Stowarzyszenie to organizacja tworzona przez grupę osób, które chcą działać w określonym celu.

Fundacja to organizacja, która działa na podstawie majątku przeznaczonego na określony cel społeczny.

Stowarzyszenie zwykłe to prostsza forma stowarzyszenia.

Ochotnicza Straż Pożarna to organizacja, która pomaga między innymi w ochronie przeciwpożarowej i działaniach ratowniczych.

Komentarz edytorski

Ten podrozdział zawiera ważne informacje o współpracy miasta z organizacjami pozarządowymi.

Pokazuje, w jakich obszarach miasto współpracowało z organizacjami.

Pokazuje też liczbę organizacji działających w Zielonej Górze.

Brakuje jednak kilku danych, które pomogłyby mieszkańcom lepiej ocenić skalę tej współpracy.

Warto, aby urzędnicy dopisali:

• ile pieniędzy przekazano organizacjom pozarządowym w 2025 roku,
• które organizacje otrzymały największe dotacje,
• ile konkursów ofert ogłoszono,
• ile ofert złożono,
• ile organizacji skorzystało z pomocy doradczej,
• czego dotyczyły 23 projekty uchwał opiniowane przez radę pożytku,
• jakie były najważniejsze efekty współpracy miasta z organizacjami.

Sama lista obszarów współpracy jest przydatna.

Ale bez kwot, przykładów i efektów trudno ocenić, jak duża i skuteczna była ta współpraca.

W wersji bardziej dostępnej warto również dodać krótką tabelę z najważniejszymi danymi liczbowymi.